Vijftien procent van de Nederlandse automobilisten in de grensregio reist af naar België om te tanken. Binnen tien kilometer is dit inmiddels opgelopen tot zestig procent. Dit staat in een dinsdag gepubliceerd rapport van ABN AMRO over de veranderingen in consumentengedrag door de gestegen brandstofprijzen. “Onderzoek bevestigt dat Nederland structureel te duur wordt voor consumenten en ondernemers. Als het kabinet nu niets doet aan de exorbitante energie- en brandstofprijzen, kan de inflatie oplopen tot 5,1 procent volgens het Centraal Planbureau (CPB) en wordt alles nog duurder”, wijzen voorzitters Erik Ziengs (ONL voor Ondernemers) en Martin van Eijk (Drive Nederland).
De energie- en brandstofkosten in Nederland zijn al jarenlang structureel hoger dan in buurlanden. Of het nu gaat om elektriciteit, gas of brandstof. “Daarbovenop komen de recente prijsstijgingen als gevolg van het conflict in het Midden-Oosten. “Nietsdoen is geen optie. Er moet iets worden gedaan aan de torenhoge kosten”, zegt Ziengs. Dat actie nodig is, onderstreept het ABN AMRO-onderzoek dat dinsdag naar buiten kwam. De bank analyseerde transacties van tankkosten van 270.000 huishoudens waarvan 45.000 uit de grensstreek. Al voor de prijzen begonnen te stijgen in januari 2026, deden huishoudens die op minder dan 10 kilometer van de Belgische grens wonen, meer dan de helft van hun totale brandstofuitgaven in België. “Opvallend is bovendien dat ook huishoudens die verder van de grens wonen steeds vaker over de grens tanken; in deze groep is het percentage zelfs verdubbeld”, wijst Ziengs.
‘Loont om in België te tanken’
ABN AMRO waarschuwt daarbij dat een vergelijkbaar effect zich mogelijk ook aan de Duitse grens zal voordoen, nu Duitsland een tijdelijke accijnsverlaging op benzine en diesel heeft aangekondigd. Daarnaast heeft ABN AMRO alleen maar onderzoek gedaan onder de eigen klanten. “Het daadwerkelijke weglekeffect is nog vele malen groter”, zegt de ONL-voorman. “Het loont om in België te tanken.” Ook Drive-voorzitter Martin van Eijk van de branchevereniging voor energiestations herkent het beeld dat steeds meer huishoudens over de grens gaan tanken. “Het logische gevolg is dat Nederland steeds meer inkomsten uit accijnzen en btw op brandstof gaat mislopen”, zegt Van Eijk. Onderzoek onder de Drive leden wijst uit dat sinds het begin van de oorlog al meer dan 1 miljard euro op jaarbasis extra aan accijns over de grens is verdwenen. In de jaren daarvoor ook al een veelvoud hiervan. Volgens hem komen energiestations in de grensregio hierdoor in de problemen. “In buurlanden wordt veel daadkrachtiger opgetreden en ik vraag mij af wanneer Nederland zal volgen?”
Tijd voor actie
De gevolgen van nietsdoen aan de torenhoge brandstof- en energieprijzen zijn groot. “De consument gaat dit voelen in de portemonnee, omdat bedrijven de hogere brandstofkosten wel moeten doorberekenen. Een waterbedeffect dus dat zal uitmonden in stijging van de inflatie tot 5,1 procent. De prijs aan de pomp moet verlicht worden of het nou gaat om compensatie of door te draaien aan de accijnzen of btw. Er moet in elk geval veel meer gebeuren dan het huidige steunpakket dat nu op tafel ligt”, aldus Ziengs en Van Eijk.
